Łódź, która świadomie buduje swoją przyszłość
Marcin Szczelina
Łódź nie nagradza już architektury za efekt. Nagrodziła projekty, które realnie zmieniają sposób, w jaki żyje się w mieście. Tegoroczna gala w Monopolis pokazała, że architektura w Łodzi staje się publiczną sprawą, a nie branżową anegdotą.

Fot. Daniel Kiermut
21 listopada 2025 roku w Monopolis odbyła się gala Nagrody Architektonicznej Prezydenta Miasta Łodzi, wydarzenie, które coraz wyraźniej nie chce być zamkniętym rozliczeniem branży, lecz miejskim świętem. Nie była to uroczystość przygotowana wyłącznie dla architektów. Raczej forma celebracji zmiany, która już dzieje się w przestrzeni miasta. Na scenie pojawiali się kolejno przedstawiciele miasta, organizatorzy oraz zaproszeni goście. Gospodynią wieczoru była Prezydent Hanna Zdanowska. Obecni byli także: Wiceprezydent Adam Pustelnik, Anna Celichowska z Monopolis i Virako, przedstawicielka Biura Architekta Miasta Beata Konieczniak oraz Adam Mazur, dyrektor instytucji współodpowiedzialnej za nagrodę. Każda z tych osób reprezentowała inny poziom odpowiedzialności: strategię miasta, kulturę, rewitalizację, inwestorów, krytyczne spojrzenie instytucjonalne. I to było czytelne, ta nagroda nie ma być gestem zamkniętego środowiska, ale częścią publicznej rozmowy o tym, jak budujemy Łódź.
Oprawa muzyczna była równie świadomie zaplanowana. Na początku wystąpiła Zuzanna Klemańska, nadając wydarzeniu ton nieformalny, pełen skupienia. To nie była muzyka tła, tylko wprowadzenie do refleksji. Część oficjalną domknął koncert zespołu CTRL+Z, a w foyer grała skrzypaczka Marcelina Świercz. Wieczór zamknął set DJ-ski Niny Bernat. W pewnym momencie prowadzący zaprosił na scenę mnie jako gościa specjalnego. Moje krótkie wystąpienie dotyczyło odpowiedzialności projektowej i tego, że dobra architektura nie powstaje po to, by imponować, lecz po to, by służyć. To było świadome włączenie perspektywy krytycznej w format uroczystości.






Fot. Daniel Kiermut
W tym roku kapituła oceniła projekty w czterech kategoriach. Trzy z nich wskazały laureatów. W kategorii ekologicznych rozwiązań nie przyznano nagrody. I to ważne. To nie brak zgłoszeń — to informacja zwrotna.
Grand Prix i najlepsza przestrzeń publiczna
Plac Wolności
Rewitalizacja placu zmieniła sposób, w jaki myślimy o centrum miasta. Jury doceniło przywrócenie osi urbanistycznej, uporządkowanie przestrzeni i zwiększenie udziału zieleni. Plac przestał być skrzyżowaniem — jest miejscem spotkań, odpoczynku i wydarzeń. To przykład projektowania, które bierze pod uwagę mieszkańców, a nie tylko układ komunikacyjny. Za projekt odpowiada konsorcjum pracowni mamArchitekci i A2P2 architecture & planning

![]()
![]()
Fot. inlodz21
Nagroda publiczności (Vox Populi)
Nova Fabryka — Kopernika 15
Mieszkańcy wskazali projekt, który rozumie industrialne DNA Łodzi. Nova Fabryka jest konsekwencją — nie próbą rekonstrukcji przeszłości, lecz jej współczesną kontynuacją. To architektura, która nie udaje loftu — ona nim jest w sensie strukturalnym, nie dekoracyjnym. Za projekt odpowiada Pracownia Projektowa Izzba – Chrabąszcz, Szczerbowski.
Współczesna kamienica łódzka
Diasfera Łódzka — etap II
Diasfera została wyróżniona za skalę, proporcje i sposób wpisania się w istniejącą zabudowę. Architektura, która nie szuka ikoniczności, tylko równowagi. W tym projekcie najmocniejsza jest normalność — ale normalność zaprojektowana świadomie. Diasfera Łódzka to pierwsza inwestycja firmy Duda Developement, Etap II, zaprojektowany jest przez architekta Marcina Sztajerowskiego z pracowni STAAM Architekci.
![]()
![]()
fot. inlodz21
Najlepsza rewitalizacja
Kantor I. K. Poznańskiego
To realizacja, która udowadnia, że konserwacja zabytków nie musi być procesem muzealnym. Budynek otrzymał nową funkcję bez utraty charakteru — co w Łodzi jest kluczowe. Tu dziedzictwo nie jest kulą u nogi — jest materiałem. Za ostatnią rewitalizację odpowiada firma Maxwell Holding, projekt przygotowała Pracownia Archidea.
fot. inlodz21
W tym roku nagroda nie pełniła roli podium. Była raczej rodzajem barometru — wskazaniem kierunku, w którym miasto chce pójść. Wszystkie nagrodzone realizacje łączy jeden wspólny mianownik: świadomość. Projekty nie powstają w oderwaniu od miasta — są jego częścią. Odpowiadają na potrzeby mieszkańców, a nie tylko rynek. Łódź nie szuka efektu, szuka sensu. Być może właśnie dlatego tegoroczna edycja była najważniejszą ze wszystkich dotychczasowych.



